پنجرهها نور روز را به داخل ساختمان میآورند، اما همراه با آن گرمای خورشید را نیز وارد میکنند و بار سرمایش را بر سیستمهای تهویه مطبوع افزایش میدهند. تیرهکردن شیشه میتواند تابش خیرهکننده را کاهش دهد، ولی به دلیل جذب نور خورشید، خود شیشه گرم میشود و این گرما را به فضای داخلی منتقل میکند.
پژوهشگران برای حل این تناقض، یک پنجره هوشمند رنگی ساختهاند که در آن لایهای بازتابنده از جنس نقره به کار رفته است. این لایه با اعمال ولتاژ فعال میشود و میتواند شیشه رنگی و شفاف را مات کند؛ در نتیجه سایه، کاهش تابش خیرهکننده و حریم خصوصی بیشتری فراهم میشود.
در این طرح، یک پوشش بیرونی جداگانه نیز به پنجره کمک میکند تا گرمای جذبشده به بیرون ساختمان هدایت شود. به گفته پژوهشگران آکادمی علوم چین، دانشگاه جنگلداری شمال شرقی و نهادهای همکار، ترکیب لایه نقرهای فعالشونده با پوشش دفع گرما میتواند پنجره را به سمت عملکردی دوگانه سوق دهد: جلوگیری از ورود گرمای بیشتر و در همان حال، آزادکردن گرمای بهدامافتاده.
در آزمایشهای فضای باز، سازههای کوچکی که با نمونه اولیه این پنجره پوشانده شده بودند، در مقایسه با سازههای دارای شیشه کوارتز یا پنجرههای رایج، دمای پایینتری تجربه کردند. چنین نتایجی نشان میدهد که پنجرههای هوشمند مبتنی بر لایههای بازتابنده میتوانند در آینده به کاهش مصرف انرژی ساختمانها کمک کنند.
این فناوری هنوز در مرحله نمونه اولیه و آزمایش قرار دارد و برای تجاریسازی به بررسیهای بیشتر درباره دوام، هزینه تولید، شفافیت نوری و عملکرد در اقلیمهای مختلف نیاز است. با این حال، مسیر پیشنهادی میتواند الگویی تازه برای طراحی پنجرههایی باشد که هم نور و دید را حفظ میکنند و هم گرمای ناخواسته را بیرون نگه میدارند.

