سوختگی یکی از شایعترین حوادث خانگی و شغلی در ایران است که به گفته متخصصان، آمار آن چند برابر کشورهای پیشرفته است. بر اساس آمارها، سالانه بیش از ۳۰ هزار نفر در مراکز سوختگی بستری میشوند و حدود ۳ هزار نفر جان خود را از دست میدهند. حدود ۳۰ درصد سوختگیها در کودکان رخ میدهد و ۸۵ درصد موارد قابل پیشگیری است.
با این حال، پایین بودن آگاهی عمومی درباره اقدام درست در لحظات نخست پس از سوختگی، پیامدهای جسمی و جانی را سنگینتر میکند. تماس با مایعات داغ، بخار، شعله و سطوح داغ از عوامل رایج سوختگی هستند.
اولین اقدام پس از سوختگی، دور کردن فرد از منبع حرارت و خنککردن محل با آب روان ولرم یا خنک به مدت ۲۰ دقیقه است. در این مرحله نباید از آب یخ استفاده کرد. لباس یا زیورآلات چسبیده به محل سوختگی را تنها در صورت جدا شدن آسان بردارید و سپس محل را با پارچه تمیز و غیرچسبنده بپوشانید.
گذاشتن یخ روی پوست سوخته میتواند رگهای خونی را تنگ کند، جریان خون را کاهش دهد و عمق آسیب را بیشتر کند. مالیدن خمیردندان، روغن، کره، ماست یا پمادهای خانگی نیز لایهای روی پوست ایجاد میکند که مانع خنک شدن و خروج حرارت میشود و خطر عفونت را بالا میبرد.
در سوختگیهای سطحی و کوچک، پس از خنککردن میتوان از پانسمان استریل یا گاز تمیز استفاده کرد. اما سوختگیهای عمیق، وسیع، الکتریکی، شیمیایی یا سوختگی در صورت، دستها، پاها، مفاصل و نواحی تناسلی، و همچنین سوختگی در کودکان و سالمندان نیازمند مراجعه فوری به مراکز درمانی است.
متخصصان تأکید میکنند آموزش همگانی درباره پیشگیری و کمکهای اولیه سوختگی، میتواند بخش بزرگی از این حوادث و عوارض آن را کاهش دهد.

