با آغاز فصل سرد و افزایش موارد سرماخوردگی، برخی عادتهای درمانی رایج بار دیگر در گفتوگوهای عمومی برجسته میشود؛ از اصرار بیماران برای دریافت آمپول تا مصرف خودسرانه آنتیبیوتیک. این در حالی است که متخصصان تأکید میکنند سرماخوردگی معمولاً منشأ ویروسی دارد و آنتیبیوتیکها تنها در عفونتهای باکتریایی تجویز میشوند.
باور غلط رایج این است که داروهای تزریقی قویتر از داروهای خوراکی عمل میکنند و اثر روانی بیشتری دارند. اما تزریق، مسیر ورود دارو به بدن را تغییر میدهد، نه لزوماً قدرت درمانی آن را؛ ضمن اینکه تزریق بیجا میتواند با خطراتی مانند واکنش آلرژیک، درد، التهاب، آبسه و در موارد نادر عفونت همراه باشد.
مصرف خودسرانه آنتیبیوتیک نیز نهتنها به بهبود سرماخوردگی ویروسی کمک نمیکند، بلکه میتواند عوارض گوارشی، حساسیت دارویی و مهمتر از آن مقاومت میکروبی ایجاد کند. مقاومت آنتیبیوتیکی به معنای سختتر شدن درمان عفونتهای آینده و افزایش هزینههای نظام سلامت است.
درمان استاندارد سرماخوردگی بیشتر علامتی است: استراحت کافی، مصرف مایعات، تغذیه مناسب و در صورت نیاز استفاده از مسکنها یا تببرها و داروهای کاهشدهنده علائم با نظر پزشک یا داروساز. بخور، شستوشوی بینی با محلول سالین و مرطوب نگه داشتن هوا نیز میتوانند برخی علائم را تسکین دهند.
متخصصان هشدار میدهند در صورت تب بالا و پایدار، تنگی نفس، درد قفسه سینه، تشدید علائم پس از بهبود نسبی، یا ادامه یافتن علائم بیش از یک هفته، مراجعه به پزشک ضروری است. همچنین افراد دارای بیماری زمینهای، سالمندان، کودکان و زنان باردار باید در مورد هر دارو، از جمله آنتیبیوتیک و آمپول، با پزشک مشورت کنند.
اصلاح این باورها نیازمند آموزش عمومی و گفتوگوی مسئولانه رسانههاست. تجویز و مصرف منطقی دارو، پرهیز از خوددرمانی و اعتماد به توصیههای مبتنی بر شواهد، میتواند از آسیبهای ناشی از درمانهای نادرست بکاهد و روند بهبود را ایمنتر کند.

